Giáo Trình Số

Tiểu học · Toán 5 · Kết nối tri thức · Số thập phân

Luyện tập về cộng và trừ số thập phân

Bài 25

🚀 Khởi động

Bạn Minh mua một chiếc bút chì giá 3 500 đồng và một quyển vở giá 8 200 đồng. Bạn trả 20 000 đồng. Hỏi bạn được thối lại bao nhiêu tiền? Cùng luyện tập cộng và trừ số thập phân để giải các bài toán thực tế nhé!

🎯 Sau bài này, em sẽ:

  1. 1 Biết thực hiện thành thạo phép cộng và phép trừ các số thập phân.
  2. 2 Vận dụng tính chu vi hình chữ nhật có kích thước là số thập phân.
  3. 3 Vận dụng giải các bài toán thực tế liên quan đến giá cả và đo lường.

📘 Quy tắc cộng số thập phân

Để cộng hai số thập phân:

  1. Viết số hạng này dưới số hạng kia sao cho dấu phẩy thẳng cột.
  2. Bổ sung chữ số 0 vào cuối phần thập phân ngắn hơn (nếu cần).
  3. Cộng từ phải sang trái như cộng số tự nhiên.
  4. Đặt dấu phẩy ở kết quả thẳng với dấu phẩy của các số hạng.
⚠️ Lưu ý: Bổ sung chữ số 0 không làm thay đổi giá trị số: 3,6=3,603{,}6 = 3{,}60.

📘 Quy tắc trừ số thập phân

Để trừ hai số thập phân:

  1. Viết số trừ dưới số bị trừ sao cho dấu phẩy thẳng cột.
  2. Bổ sung chữ số 0 vào phần thập phân ngắn hơn nếu cần.
  3. Trừ từ phải sang trái như trừ số tự nhiên.
  4. Đặt dấu phẩy ở kết quả thẳng cột.
⚠️ Lưu ý: Kiểm tra lại: lấy kết quả cộng với số trừ phải bằng số bị trừ.
✏️ Ví dụ Tính 4,56 + 2,8

Bổ sung chữ số 0: 2,8=2,802{,}8 = 2{,}80

4,56+  2,807,36\begin{array}{r} 4{,}56 \\ +\; 2{,}80 \\ \hline 7{,}36 \end{array}

✅ Đáp án: 4,56+2,8=7,364{,}56 + 2{,}8 = 7{,}36
✏️ Ví dụ Tính 9,3 − 5,47

Bổ sung chữ số 0: 9,3=9,309{,}3 = 9{,}30

9,30  5,473,83\begin{array}{r} 9{,}30 \\ -\; 5{,}47 \\ \hline 3{,}83 \end{array}

✅ Đáp án: 9,35,47=3,839{,}3 - 5{,}47 = 3{,}83
✏️ Ví dụ Tính chu vi hình chữ nhật có chiều dài 6,5 m và chiều rộng 2,35 m
  • Bước 1: Tính nửa chu vi (tổng hai cạnh liền nhau):

6,5+2,35=6,50+2,35=8,85 m6{,}5 + 2{,}35 = 6{,}50 + 2{,}35 = 8{,}85 \text{ m}

  • Bước 2: Tính chu vi:

8,85×2=17,70 m8{,}85 \times 2 = 17{,}70 \text{ m}

✅ Đáp án: Chu vi hình chữ nhật là 17,717{,}7 m.
✏️ Ví dụ Bài toán thực tế: Buổi sáng cửa hàng bán được 48,5 kg gạo, buổi chiều bán được 36,75 kg. Hỏi cả ngày bán được bao nhiêu kg gạo?

48,50+36,75=85,25 kg48{,}50 + 36{,}75 = 85{,}25 \text{ kg}

✅ Đáp án: Cả ngày cửa hàng bán được 85,2585{,}25 kg gạo.

✅ Luyện tập

1 / 7

Tính: 3,6+2,453{,}6 + 2{,}45